કવિ: Nirav Joshi

  • સિલ્વર ઓક યુનિવર્સિટીનો ત્રીજો પદવીદાન સમારોહ મંગળવારે યોજાશે

    સિલ્વર ઓક યુનિવર્સિટીનો ત્રીજો પદવીદાન સમારોહ મંગળવારે યોજાશે

    નીરવ જોશી  અમદાવાદ (M-9106814540)

     સિલ્વર ઓક યુનિવર્સિટીનો ત્રીજો પદવીદાન સમારોહ યોજાશે.

    સિલ્વર ઓક યુનિવર્સિટી દ્વારા ત્રીજા પદવીદાન સમારોહનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં 4000થી વધુ વિદ્યાર્થીઓને ડિગ્રી એનાયત કરવામાં આવશે. સાથે 40 વિદ્યાર્થીઓને ગોલ્ડ મેડલ્સ અને 14 વિદ્યાર્થીઓને મેરિટ સર્ટિફિકેટ્સ એનાયત કરવામાં આવશે.
    ગુજરાત રાજ્યના માનનીય મુખ્યમંત્રી શ્રી ભુપેન્દ્રભાઈ પટેલ મુખ્ય અતિથિ તરીકે પદવીદાન સમારોહનું ગૌરવ વધારશે અને પોરબંદરના ધારાસભ્ય શ્રી અર્જુનભાઈ મોઢવાડીયા અતિથિ વિશેષ તરીકે ઉપસ્થિત રહેશે.

    તદુપરાંત ‘સુપર 30’કાર્યક્રમના સ્થાપક પદ્મશ્રી આનંદકુમાર અને વિદ્વાન વૈષ્ણવાચાર્ય ડૉ. દ્વારકેશલાલજી જેવા વિશિષ્ઠ મહાનુભાવો પદવીદાન સમારોહની શોભા વધારશે.

    ઉલ્લેખનીય છે કે ટૂંકા સમય ગાળામાં સિલ્વર ઓક યુનિવર્સિટીએ શિક્ષણ ક્ષેત્રે ખૂબ સફળતાપૂર્વક પ્રગતિની ફાળ ભરી છે એટલું જ નહીં પરંતુ સિલ્વર ઓક યુનિવર્સિટીના વિદ્યાર્થીઓ અને અધ્યાપકો સૌ કોઈ વખાણવા લાયક પ્રવૃત્તિમાં તેમજ અધ્યાપન કાર્યમાં અમદાવાદમાં પ્રશંસા પાત્ર બન્યા છે. વિદ્યાર્થીઓનો સર્વાંગી વિકાસ થાય તે માટે યુનિવર્સિટીના દરેક વિભાગ ખૂબ ઉત્સાહભેર પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લે છે તેમ જ વિદ્યાર્થીઓને પ્રેરણા આપે છે આગામી સમયમાં આ યુનિવર્સિટી સમગ્ર એસ જી હાઈવે ના સફળ શૈક્ષણિક સંકુલ માં – વિસ્તારમાં વધારે પ્રખ્યાત થાય તેવું જોવાઈ રહ્યું છે.

    સંપર્ક સૂત્ર:  દર્શન પટેલ – 9978663065

    તારીખ:* 07/01/2025
    *સમય:* સાંજે 6:00 કલાકથી
    *સ્થળ:* નિરવાણાં પાર્ટીપ્લોટ,
    એસ.જી. હાઇવે, અમદાવાદ.

  • ગાંભોઈ પાસેના વાવડી ગામે શ્રીમદ ભાગવત કથા જ્ઞાનયજ્ઞનું ભવ્ય સમાપન થયું

    ગાંભોઈ પાસેના વાવડી ગામે શ્રીમદ ભાગવત કથા જ્ઞાનયજ્ઞનું ભવ્ય સમાપન થયું

    નિરવ જોશી, હિંમતનગર (M-7838880134)

    હિંમતનગર તાલુકાના ગાંભોઈ પાસેના વાવડી ગામે હનુમાનજી મંદિર ના પ્રાંગણમાં શ્રીમદ ભાગવત કથા જ્ઞાન યજ્ઞ મહોત્સવનું આજરોજ ભવ્ય સમાપન થયું હતું. ઉલ્લેખનીય છે કે તારીખ 21 નવેમ્બર ના રોજ કથાકાર મંગલપુરી મહારાજના શ્રીમુખે ભાગવત કથાનું રસપાન વાવડી ગામ અને તેની આજુબાજુના ભક્તજનો માટે આયોજિત કરાયું હતું જેનું સંચાલન 42 ગામ ગુરૂ ગાદીના કાર્યકરો તેમજ વાવડી ગામના હરિભક્તોએ ભક્તિ ભાવપૂર્વક અલગ અલગ સેવાઓ આપી હતી. ખાસ નોંધનીય વાત એ છે કે આજના વર્તમાન યુગમાં ધાર્મિક ભાવના તેમજ સંસ્કારોનું સિંચન થાય તે હેતુથી આ ભાગવત કથાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.

    ભાગવત કથા ના સમાપનના દિવસે અરવલ્લી, સાબરકાંઠા અને બનાસકાંઠાના અલગ અલગ મંદિરના મહંત અને સાધુઓ કુલ 200 મહાત્માઓને આમંત્રિત કરીને, આશીર્વાદ લઈને તેમનો ભવ્ય ભંડારો કરી ધન્યતા અનુભવી હતી. 45 ગામોના આશરે 5000 જેટલા ભક્તોને પ્રસાદી જમાડીને ભાગવત કથાનું યાદગાર સમાપન કરાવ્યું હતું.

    આ કાર્યક્રમમાં આયોજન અને ભંડારા કાર્યક્રમ સાથેના સમાપનમાં ગુરુગાદીના મહંત શ્રી નરેન્દ્રપુરી મહારાજ, વાવડીના યશવંતભાઈ પટેલ, દિલીપસિંહ મકવાણા, સુરજપુરાના એડવોકેટ મહેન્દ્રસિંહ આર મકવાણા, રણજીતસિંહ, નરેન્દ્રસિંહ પરમાર તથા આજુબાજુ ગામના સરપંચોએ પણ મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહી ભાગવત કથાનું રસપાન કરીને કાર્યક્રમને ભવ્ય રીતે સંપન્ન કર્યો હતો.વાવડીની આજુબાજુના સુરજપુરા, માનપુર, ગાંભોઈ, શણગાલ, માથાસુરીયા, કેવન, માંકડી, ખાપરેટા, મહાદેવપુરા તેમજ બીજા 40 થી 45 ગામના ધર્મમય જીવન જીવતા હરિભક્તોએ હાજરી આપીને ભાગવત કથાને યાદગાર બનાવી હતી.*

  • કર્ણાવતી મહાનગરમાં સંસ્કૃતભારતી વડે સંસ્કૃતનુંરાગી સંમેલનમ કાર્યક્રમ યોજાયો

    કર્ણાવતી મહાનગરમાં સંસ્કૃતભારતી વડે સંસ્કૃતનુંરાગી સંમેલનમ કાર્યક્રમ યોજાયો

    નીરવ જોશી, અમદાવાદ (M-9106814540)

    ગુજરાત યુનિવર્સિટીના પ્રાંગણમાં આવેલા જીઓલોજી ભવનના હોલમાં તારીખ 17 નવેમ્બરના સાંજે સંસ્કૃત પ્રત્યે અનુરાગ એટલે કે પ્રેમ અને સંવર્ધનની ભાવના ધરાવનારા સંસ્કૃતને દેવભાષા તેમજ રાષ્ટ્રભાષા જોવાની તીવ્ર ભાવના ધરાવનારા સંસ્કૃત પ્રેમીઓ નું દિવાળી પર્વ નિમિત્તે સ્નેહ સંમેલન યોજાયું હતું.

    ગુજરાત પ્રાંત સંસ્કૃત ભારતી ના પદાધિકારીઓ અને ગુજરાત યુનિવર્સિટીના સંસ્કૃત વિભાગના અધ્યક્ષા શ્રીમતી ડોક્ટર મયુરી ભાટીયા તેમજ સંસ્કૃત ભારતી કર્ણાવતી મહાનગરના અધ્યક્ષ રામ કિશોર ત્રિપાઠી જી, મુખ્ય અતિથિ શ્રીમાન ધનંજય રાવલ, મુખ્ય વક્તા શ્રી નવીન અત્રી, કર્ણાવતી મહાનગર સંગઠન મંત્રી તેમજ સંસ્કૃત ભારતી કર્ણાવતી કાર્યકર્તાઓ મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત થઈને કાર્યક્રમને સફળતાપૂર્વક ઉજવ્યો હતો.



     દિવાળીના વિદાય પછી દર વર્ષે યોજતા સંસ્કૃત સ્નેહ સંમેલન માં ગુજરાત પ્રાંતના સંસ્કૃત પ્રેમીઓની સંખ્યા વધુને વધુ વધે અને સંસ્કૃત દેશની રાષ્ટ્રભાષા બને તેવું શુભ સંકલ્પ પણ કરવામાં આવ્યો હતો.

    કાર્યક્રમનું સંચાલન જયેશ પંડ્યા એ કર્યું હતું અને કાર્યક્રમની માહિતી સુકુમાર ત્રિવેદી (પ્રચાર પ્રમુખ, સંસ્કૃતભારતી, કર્ણાવતી મહાનગર)એ આપી હતી.

    સંપર્ક સૂત્ર: સંસ્કૃત ભારતી ના અગત્યના હોદ્દેદારો તેમજ સંસ્કૃત ભાષાના પ્રચાર પ્રસાર માટે સમર્પિત કાર્યકર્તાઓ તેમજ પદ અધિકારીઓના નંબર નીચે મુજબ છે.

    • સુકુમાર ત્રિવેદી : 9429613622
    • જયેશ પંડ્યા: 9879345229
    • નવીન અત્રી: 9015131514

    કાર્યક્રમમાં નાના બાળકોએ પણ સંસ્કૃત સંભાષણ કરીને લોકોને મંત્રમુગ્ધ કર્યા હતા.

  • કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અમિત શાહના હસ્તે સાબરડેરીના નવીન અત્યાધુનિક કેટલ ફીડ પ્લાન્ટનું ઉદ્ઘાટન

    કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અમિત શાહના હસ્તે સાબરડેરીના નવીન અત્યાધુનિક કેટલ ફીડ પ્લાન્ટનું ઉદ્ઘાટન

    નીરવ જોશી, હિંમતનગર (M-7838880134 & 9106814540)

    કેન્દ્રિય મંત્રી શ્રી અમિત શાહના હસ્તે સાબરડેરીના ૮૦૦ મેટ્રિક ટન પ્રતિ દિનની ક્ષમતાવાળા અત્યાધુનિક કેટલ ફીડ પ્લાન્ટ નું ઉદ્ઘાટન

    *સાબરડેરીના કેટલ ફીડ પ્લાન્ટ થકી સાબરકાંઠા અને અરવલ્લી જિલ્લામાં દૂધ ઉત્પાદકોના દૂધાળા પશુઓ માટે સમતોલ અને પોષણયુક્ત આહાર વધુ માત્રામાં મળતો થશે* -: *કેન્દ્રિય ગૃહમંત્રી શ્રી અમિતભાઈ શાહ
     
    – *શ્રી ભુરા કાકાએ ૬૦ વર્ષ પહેલાં જે બીજ વાવ્યું હતુ એ આજે સાબર ડેરી તરીકે વટવૃક્ષ બન્યુ છે*
    – *વૈશ્વિક સરેરાશ દુધ ઉત્પાદન ૧૧૭ ગ્રામ છે, જેના કરતાં ભારતની સરેરાશ વધારે છે*
    – *પ્રાકૃતિક ખેતી આવનારા દિવસોમાં ખેડૂતોની સમૃદ્ધિનું કારણ બનશે*
    – *દુનિયાની સૌથી મોટી ખાદ્ય પદાર્થની બ્રાન્ડ કોઇ હોય તો એ અમૂલ છે*

    મંગળવારના રોજ હિંમતનગર ખાતે કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે સાબર ડેરીના રૂ. ૨૧૦ કરોડના ખર્ચે ૮૦૦ મેટ્રિક ટન પ્રતિ દિનની ક્ષમતાવાળા અત્યાધુનિક કેટલ ફીડ પ્લાન્ટના ઉદ્ઘાટન પ્રસંગે જણાવ્યું હતું કે, આ કેટલ ફીડ પ્લાન્ટનો પ્રારંભ થવાથી સાબરકાંઠા અને અરવલ્લી જિલ્લામાં દૂધ ઉત્પાદકોના દૂધાળા પશુઓ માટે સમતોલ અને પોષણયુક્ત આહારનો પુરવઠો વધુ માત્રામાં મળશે. એટલુ જ નહી, શ્રી ભુરા કાકાએ ૬૦ વર્ષ પહેલાં જે બીજ વાવ્યું હતુ એ આજે સાબર ડેરી તરીકે વટવૃક્ષ બન્યુ છે. ૧૯૭૬ની શરુઆતથી લઇને આજના પ્લાન્ટના ઉદ્ઘાટન બાદ ૨૦૦૦ મેટ્રીક ટન સાબર દાણનું ઉત્પાદન શકય બન્યું છે.

    આ પ્રસંગે શ્વેત ક્રાંતિની વાત કરતા કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી શ્રી એ કહ્યું કે, શ્વેત કાંતિની શરૂઆત શ્રી ત્રિભુવન કાકાએ કરી હતી. શ્વેત ક્રાંતિને કારણે ગુજરાત નહીં વિશ્વભરમાં એક સહકારિતા ક્ષેત્રમાં આમૂલ પરિવર્તન આવ્યું છે.

    દેશમાં થતા દૂધ ઉત્પાદનની વાત કરતા શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે, વર્ષ ૧૯૭૦માં માથાદીઠ ૪૦ ગ્રામ પ્રતિ વ્યક્તિ દુધ ઉપલબ્ધ થતું હતું, જ્યારે આજે ૨૦૨૩- ૨૦૨૪માં સમગ્ર દેશમાં માથાદીઠ ૧૬૭ ગ્રામ દૈનિક દુધ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી રહ્યું છે. આમ, વૈશ્વિક સરેરાશ દુધ ઉત્પાદન ૧૧૭ ગ્રામ છે, જેના કરતાં ભારતની સરેરાશ વધારે છે જે સહકારી માળખાના કારણે શક્ય બન્યું એમ તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું.

    શ્રી અમિત શાહે પ્રાકૃતિક ખેતી પર ભાર મુકી સમાજનું સ્વાસ્થ અને આવક વધારવા અપીલ કરી હતી. કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી શ્રી અમિતભાઈ શાહે પ્રાકૃતિક કૃષિની વાત કરતા જણાવ્યું હતું કે, પ્રાકૃતિક ખેતી આવનારા દિવસોમાં ખેડૂતોની સમૃદ્ધિનું કારણ બનવાની છે. આ પ્રાકૃતિક ખેતી લોકોને કેન્સર, ડાયાબિટીસ અને બીપીથી મુક્ત બનાવશે.એમ તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું.

    આ પ્રસંગે કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી શ્રી અમિત શાહે મહિલા પશુપાલકોને પ્રાકૃતિક ખેતી તરફ વળવા અપીલ કરતા કહ્યું કે, મહિલા પશુપાલકોએ જીવામૃત નાખીને પ્રાકૃતિક ખેતીની શરૂઆત કરવી જોઈએ. પહેલા વર્ષે નફો થોડો ઓછો થશે પણ બીજા અને ત્રીજા વર્ષે સરભર થઈ જશે.

    શ્રી ત્રિભોવન કાકાએ શરૂઆત કરી ત્યારે કલ્પના ન હતી કે અમૂલનું ટર્ન ઓવર ૬૦ હજાર કરોડ પહોંચશે એમ પ્રાકૃતિક ખેતીનું બજાર ૧૦ લાખ કરોડના વૈશ્વિક બજારને આંબશે. એટલું જ નહીં દુનિયાથી સૌથી મોટી ખાદ્ય પદાર્થની બ્રાન્ડ કોઇ હોય તો એ અમૂલ છે એમ તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું.

    આ અવસરે સાબર ડેરીના ચેરમેન શ્રી શામળભાઈ પટેલે સ્વાગત પ્રવચન કરતા જણાવ્યું હતું કે,અત્યાર સુધી સાબરડેરીના દાણ પ્લાન્ટમાં રોજ અંદાજે ૧૨૫૦ મેટ્રિક ટન સાબરદાણનું ઉત્પાદન થતું હતું. હવે રૂ. ૨૧૦ કરોડના ખર્ચે ૩૫,૦૮૭ સ્ક્વેર મીટરમાં નવીન કેટલફીડ પ્લાન્ટ બનાવવામાં આવ્યો છે. જેમાં હવે રોજનું વધુ ૮૦૦ મેટ્રિક ટન સાબરદાણનું ઉત્પાદન થશે.

    આ અવસરે કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી શ્રી અમિતભાઈ શાહના હસ્તે સાબર ડેરીમાં દુધ ભરાવનાર વિવિધ મંડળીઓ અને પશુપાલકોનું સન્માન કરવામાં આવ્યું હતું.

    આ અવસરે ગુજરાત વિધાનસભા અધ્યક્ષશ્રી અને બનાસડેરી ચેરમેન શ્રી શંકરભાઈ ચોધરી, કૃષિ અને પશુપાલન કેબિનેટ મંત્રી શ્રી રાઘવજીભાઈ પટેલ, જિલ્લા પ્રભારી અને શ્રમ, રોજગાર મંત્રી શ્રી બળવંતસિંહ રાજપૂત રાજ્યકક્ષાના સહકાર, કુટીર ઉદ્યોગ, મીઠા ઉદ્યોગ અને પ્રોટોકોલ મંત્રી શ્રી જગદીશભાઈ વિશ્વકર્મા, રાજ્યકક્ષાના અન્ન અને નાગરિક પુરવઠા, સામાજીક ન્યાય અને અધિકારીતા મંત્રી શ્રી ભીખુ સિંહ પરમાર સાંસદ શ્રીમતી શોભનાબેન બારૈયા, સાંસદ શ્રીમતી રમીલાબેન બારા, રાજ્યસભા સાંસદ મયંક નાયક તેમજ મેનેજિંગ ડિરેક્ટર સુભાષચંદ્ર પટેલ, વાઇસ ચેરમેન શ્રી ઋતુરાજ પટેલ અને સાબર ડેરીના બોર્ડ ઓફ મેમ્બર્સ તેમજ મોટી સંખ્યામાં પશુપાલકો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

  • ગોપાષ્ટમી અંગે શ્રીહરિના ભક્તો-શ્રીકૃષ્ણને આ રીતે કરે છે યાદ

    ગોપાષ્ટમી અંગે શ્રીહરિના ભક્તો-શ્રીકૃષ્ણને આ રીતે કરે છે યાદ

    લેખક – આલેખન:  રાજેન્દ્ર જોશી

    શનિવારે એટલે કે નવ નવેમ્બરે ગોપાષ્ટમી ભવ્ય રીતે ઉજવવામાં આવી!. જાણો એનો ભવ્ય મહિમા!

    .*કારતક સુદ આઠમે પ્રથમ વાર ગાયો ચરાવવા જશોદાજીએ પોતાના પુત્રને સુંદર શણગાર સજાવી ગોકર્ણ ધરાવી, શ્રીહસ્તમાં સોરંગી લાકડી અને કામળી આપી, કમરમાં બાંસુરી ખોસી તૈયાર કર્યા છે. કેમ કે આજે કન્હૈયાને પ્રથમ વખત ગાયો ચરાવવા મોકલવાનુ મુહુરત છે જેને મહર્ષિ શાંડિલ્યજીએ કાઢી આપ્યું છે.

    *શૃંગાર કરી યશોદાજીએ બલરામજી અને સુદામા સખાને બોલાવી શિખામણ દીધી કે “ જો જો હો…!!! તમે બંને સમજદાર છો…!!! લાલો કન્હૈયો કયાંક વનમાં આડો—અવળો ન થાય…!!! ચંચલr છે તેથી તેની પુરી સંભાળ રાખજો,…!!! ગાયોને કેમ ચરાવાય તે બધું શીખવાડજો…!!! આજે એનો પહેલો દિવસ છે. એને એક ઘડી પણ એકલો મુકશો નહી અને સાથેને સાથે જ રહેજો. સાંજે વેળાસરr ઘર ભેગા થઇ જજો. મોડુ કરશો નહીં”.

    .*વનમાં આવતા ગાયો સારૂં ઘાસ જોઇને વીખરાઇ ગઇ. લાલા કન્હૈયાના વેણુનો નાદ સાંભળી ગાયો ઉંચો કાન કરીને પ્રભુ પાસે આવીને ઊભી રહી ગઇ. ગાયો હવે આસપાસમાં ચરતી હતી. આનંદ પ્રમોદ કરતા સાંજ પડવા આવી. ગાયોની પાછળ બંસી બજાવતાંr ઘેર પહોંચ્યા ત્યાં માતાજી આરતીનો થાળ લઇને ઉભા હતા. આરતી ઉતારી લાલાનું મુખ જોયું. પુછવા લાગ્યા “લાલા…!!! વનમાં શ્રમ તો પડયો નથી ને?” ત્યારે એકી સાથે બધા ગ્વાલબાલો બોલવા માંડયા “મૈયા…!!! લાલા ને ગાયો ચરાવતા આવડે છે.” કન્હૈયાએ મીઠી વાણીથી મૈયાને વનની બધી વાત કરી. માતાજી અતિ આંનદમાં આવી લાલાને ગોદમાં લઇ વ્રજ રજ ભરાયેલું શ્રીઅંગ હાથથી સાફ કરવા લાગ્યા!!!

    .*આ પ્રકારની પ્રથમ ગોચરણલીલા એટલે આજની ગોપાષ્ટમી.
    … રાજેન્દ્ર જોશી

  • ધનતેરસની લક્ષ્મી પૂજાથી શું લાભ થાય છે તે જાણો

    ધનતેરસની લક્ષ્મી પૂજાથી શું લાભ થાય છે તે જાણો

    Nirav Joshi, Himatnagar (M-7838880134)

    આ વખતે ધનતેરસ મંગળવારે બપોરે શરૂ થઈને બુધવાર સુધી સવાર સુધી રહેવાની છે આમ બુધવાર સવારમાં પણ લક્ષ્મી પૂજન કરવું એ ભક્તો માટે ખૂબ લાભદાયક રહેશે. લક્ષ્મી પૂજાતી કયા ફાયદા થાય છે તે નીચે મુજબ જણાવેલ છે અને મંત્રોચ્ચાર પણ કરીને જીવનને ધન્ય કરી શકાય છે.

    *🛕 पर्व ज्ञानामृत 🛕*

    *।। पावनपर्व- धनतेरस – 29 – 30 oct noon।।*

    कार्तिक माह के कृष्ण पक्ष की त्रयोदशी तिथि को धनतेरस का पर्व मनाया जाता है। इस साल २९ अक्तूबर २०२४ को धनतेरस है। इस दिन भगवान धन्वंतरि, यमराज और कुबेर देव की पूजा की जाती है। इससे साधक के धन धान्य में वृद्धि के योग बनते हैं। धार्मिक ग्रंथों के अनुसार भगवान धन्वंतरि आरोग्यता के देवता हैं, उनकी आराधना से रोगों से मुक्ति प्राप्त होती हैं।

    भारत में धनतेरस के पर्व को अलग-अलग मान्यताओं के साथ मनाया जाता है, जो सभी के जीवन में पर्व की महत्ता को अधिक बढ़ाता है। धनतेरस दिवाली उत्सव का पहला दिन होता है, जिसकी धूम भाई दूज तक देखने को मिलती हैं। हर साल की तरह इस साल भी धनतेरस की शुरुआत कई शुभ योग के साथ हो रही है।

    ज्योतिष गणना के अनुसार इस साल धनतेरस पर १०० साल बाद त्रिग्रही योग यानी त्रिपुष्कर योग, इंद्र योग, वैधृति योग और उत्तरा फाल्गुनी नक्षत्र का महासंयोग बन रहा है। इन योगों के शुभ प्रभाव के साथ कुछ चीजों की खरीदारी से साधक की आर्थिक स्थिति मजबूत हो सकती है-

    धार्मिक मान्यताओं के अनुसार धनतेरस के दिन सोना-चांदी से बने आभूषण खरीदना बेहद शुभ होता है। इससे घर में बरकत व खुशहाली बनी रहती हैं।

    धनतेरस के दिन लक्ष्मी चरण को घर लाना और भी लाभकारी माना जाता है। मान्यता है कि मां लक्ष्मी के चरणों को घर में लाना उन्हें घर में निमंत्रण देने के समान होता है। इससे देवी प्रसन्न होती हैं।

    पौराणिक मान्यताओं के अनुसार धनतेरस के दिन खड़ा धनिया खरीदना बेहद शुभ होता है। इसे घर लाने के बाद धन की देवी मां लक्ष्मी और कुबेर देवता के चरणों में अर्पित करना चाहिए। इससे व्यापार में धन लाभ के योग बनते हैं।

    मत्स्य पुराण के अनुसार धनतेरस के दिन झाड़ू खरीदने से घर में बरकत होती हैं। हिंदू धर्म में झाड़ू को मां लक्ष्मी का प्रतीक माना जाता है। इसकी खरीदारी से आर्थिक लाभ की संभावना बनी रहती हैं।

    धनतेरस के दिन मां लक्ष्मी और भगवान गणेश की मूर्ति खरीदना बेहद शुभ होता है। इससे परिवार में सुख-समृद्धि का वास बना रहता है।

    सभी स्नेहीजनों को
    पावनपर्व धनतेरस की
    हार्दिक शुभकामनाएं.!

    ॥ श्रीलक्ष्मीस्तवम् ॥
    **********************
    नमस्तेऽस्तु महामाये श्रीपीठे सुरपूजिते ।
    शङ्खचक्रगदाहस्ते महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ १॥

    नमस्ते गरुडारूढे कोलासुरभयङ्करि ।
    सर्वपापहरे देवि महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ २॥

    सर्वज्ञे सर्ववरदे सर्वदुष्टभयङ्करि ।
    सर्वदुःखहरे देवि महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ३॥

    सिद्धिबुद्धिप्रदे देवि भुक्तिमुक्तिप्रदायिनि ।
    मन्त्रपूते सदा देवि महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ४॥

    आद्यन्तरहिते देवि आद्यशक्तिमहेश्वरि ।
    योगजे योगसम्भूते महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ५॥

    स्थूलसूक्ष्ममहारौद्रे महाशक्तिमहोदरे ।
    महापापहरे देवि महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ६॥

    पद्मासनस्थिते देवि परब्रह्मस्वरूपिणि ।
    परमेशि जगन्मातर्महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ७॥

    श्वेताम्बरधरे देवि नानालङ्कारभूषिते ।
    जगत्स्थिते जगन्मातर्महालक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ८॥

    महालक्ष्म्यष्टकं स्तोत्रं यः पठेद्भक्तिमान्नरः ।
    सर्वसिद्धिमवाप्नोति राज्यं प्राप्नोति सर्वदा ॥ ९॥

    एककाले पठेन्नित्यं महापापविनाशनम् ।
    द्विकालं यः पठेन्नित्यं धनधान्यसमन्वितः ॥ १०॥

    त्रिकालं यः पठेन्नित्यं महाशत्रुविनाशनम् ।
    महालक्ष्मीर्भवेन्नित्यं प्रसन्ना वरदा शुभा ॥ ११॥

    ॥ इति श्रीमहालक्ष्मीस्तवम् ॥
    ❗जय महादेव❗
    ⭕प्रश्न नहीं स्वाध्याय करें‼️

    ॥ धनलक्ष्मीस्तोत्रम् ॥
    ===============

    धनदा उवाच
    ————-
    देवी देवमुपागम्य नीलकण्ठं मम प्रियम् ।
    कृपया पार्वती प्राह शङ्करं करुणाकरम् ॥

    देव्युवाच
    ———-
    ब्रूहि वल्लभ साधूनां दरिद्राणां कुटुम्बिनाम् ।
    दरिद्र दलनोपायमञ्जसैव धनप्रदम् ॥

    शिव उवाच
    ———–
    पूजयन् पार्वतीवाक्यमिदमाह महेश्वरः ।
    उचितं जगदम्बासि तव भूतानुकम्पया ॥

    स सीतं सानुजं रामं साञ्जनेयं सहानुगम् ।
    प्रणम्य परमानन्दं वक्ष्येऽहं स्तोत्रमुत्तमम् ॥

    धनदं श्रद्धानानां सद्यः सुलभकारकम् ।
    योगक्षेमकरं सत्यं सत्यमेव वचो मम ॥

    पठन्तः पाठयन्तोऽपि ब्रह्मणैरास्तिकोत्तमैः ।
    धनलाभो भवेदाशु नाशमेति दरिद्रता ॥

    भूभवांशभवां भूत्यै भक्‍तिकल्पलतां शुभाम् ।
    प्रार्थयत्तां यथाकामं कामधेनुस्वरूपिणीम् ॥

    धनदे धनदे देवि दानशीले दयाकरे ।
    त्वं प्रसीद महेशानि! यदर्थं प्रार्थयाम्यहम् ॥

    धराऽमरप्रिये पुण्ये धन्ये धनदपूजिते ।
    सुधनं र्धामिके देहि यजमानाय सत्वरम् ॥

    रम्ये रुद्रप्रिये रूपे रामरूपे रतिप्रिये ।
    शिखीसखमनोमूर्त्ते प्रसीद प्रणते मयि ॥

    आरक्‍त-चरणाम्भोजे सिद्धि-सर्वार्थदायिके ।
    दिव्याम्बरधरे दिव्ये दिव्यमाल्यानुशोभिते ॥

    समस्तगुणसम्पन्ने सर्वलक्षणलक्षिते ।
    शरच्चन्द्रमुखे नीले नील नीरज लोचने ॥

    चञ्चरीक चमू चारु श्रीहार कुटिलालके ।
    मत्ते भगवती मातः कलकण्ठरवामृते ॥

    हासाऽवलोकनैर्दिव्यैर्भक्‍तचिन्तापहारिके ।
    रूप लावण्य तारूण्य कारूण्य गुणभाजने ॥

    क्वणत्कङ्कणमञ्जीरे लसल्लीलाकराम्बुजे ।
    रुद्रप्रकाशिते तत्त्वे धर्माधरे धरालये ॥

    प्रयच्छ यजमानाय धनं धर्मेकसाधनम् ।
    मातस्त्वं मेऽविलम्बेन दिशस्व जगदम्बिके ॥

    कृपया करुरागारे प्रार्थितं कुरु मे शुभे ।
    वसुधे वसुधारूपे वसु वासव वन्दिते ॥

    धनदे यजमानाय वरदे वरदा भव ।
    ब्रह्मण्यैर्ब्राह्मणैः पूज्ये पार्वतीशिवशङ्करे ॥

    स्तोत्रं दरिद्रताव्याधिशमनं सुधनप्रदम् ।
    श्रीकरे शङ्करे श्रीदे प्रसीद मयिकिङ्करे ॥

    पार्वतीशप्रसादेन सुरेश किङ्करेरितम् ।
    श्रद्धया ये पठिष्यन्ति पाठयिष्यन्ति भक्‍तितः ॥

    सहस्रमयुतं लक्षं धनलाभो भवेद् ध्रुवम् ।
    धनदाय नमस्तुभ्यं निधिपद्माधिपाय च ।
    भवन्तु त्वत्प्रसादान्मे धन-धान्यादिसम्पदः ॥

    ॥ इति श्री धनलक्ष्मी स्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
    ❗जय महादेव❗
    ⭕प्रश्न नहीं स्वाध्याय करें‼️

    ॥ श्रीमहालक्ष्मी ललितास्तोत्रम् ॥
    =======================
    ॥ ध्यानम् ॥
    ————-
    चक्राकारं महत्तेजः तन्मध्ये परमेश्वरी ।
    जगन्माता जीवदात्री नारायणी परमेश्वरी ॥ १ ॥
    व्यूहतेजोमयी ब्रह्मानन्दिनी हरिसुन्दरी ।
    पाशाङ्कुशेक्षुकोदण्ड पद्ममालालसत्करा ॥ २ ॥
    दृष्ट्वा तां मुमुहुर्देवाः प्रणेमुर्विगतज्वराः ।
    तुष्टुवुः श्रीमहालक्ष्मीं ललितां वैष्णवीं पराम् ॥ ३ ॥

    ॥ श्रीदेवाः ऊचुः ॥
    ——————-
    जय लक्ष्मि जगन्मातः जय लक्ष्मि परात्परे ।
    जय कल्याणनिलये जय सर्वकलात्मिके ॥ १ ॥
    जय ब्राह्मि महालक्ष्मि ब्रहात्मिके परात्मिके ।
    जय नारायणि शान्ते जय श्रीललिते रमे ॥ २ ॥
    जय श्रीविजये देवीश्वरि श्रीदे जयर्द्धिदे ।
    नमः सहस्त्र शीर्षायै सहस्त्रानन लोचने ॥ ३ ॥
    नमः सहस्रहस्ताब्जपादपङ्कजशोभिते ।
    अणोरणुतरे लक्ष्मि महतोऽपि महीयसि ॥ ४ ॥
    अतलं ते स्मृतौ पादौ वितलं जानुनी तव ।
    रसातलं कटिस्ते च कुक्षिस्ते पृथिवी मता ॥ ५ ॥
    हृदयं भुवः स्वस्तेऽस्तु मुखं सत्यं शिरो मतम् ।
    दृशश्चन्द्रार्कदहना दिशः कर्णा भुजः सुराः ॥ ६ ॥
    मरुतस्तु तवोच्छ्वासा वाचस्ते श्रुतयो मताः ।
    क्रिडा ते लोकरचना सखा ते परमेश्वरः ॥ ७ ॥
    आहारस्ते सदानन्दो वासस्ते हृदयो हरेः ।
    दृश्यादृश्यस्वरूपाणि रूपाणि भुवनानि ते ॥ ८ ॥
    शिरोरुहा घनास्ते वै तारकाः कुसुमानि ते ।
    धर्माद्या बाहवस्ते च कालाद्या हेतयस्तव ॥ ९ ॥
    यमाश्च नियमाश्चापि करपादनखास्तव ।
    स्तनौ स्वाहास्वधाकारौ सर्वजीवनदुग्धदौ ॥ १० ॥
    प्राणायामस्तव श्वासो रसना ते सरस्वती ।
    महीरुहास्तेऽङ्गरुहाः प्रभातं वसनं तव ॥ ११ ॥
    आदौ दया धर्मपत्नी ससर्ज निखिलाः प्रजाः ।
    हृत्स्था त्वं व्यापिनी लक्ष्मीः मोहिनी त्वं तथा परा ॥ १२ ॥
    इदानीं दृश्यसे ब्राह्मी नारायणी प्रियशङ्करी ।
    नमस्तस्यै महालक्ष्म्यै गजमुख्यै नमो नमः ॥ १३ ॥
    सर्वशक्त्यै सर्वधात्र्यै महालक्ष्म्यै नमो नमः ।
    या ससर्ज विराजं च ततोऽजं विष्णुमीश्वरम् ॥ १४ ॥
    रुदं तथा सुराग्रयाँश्च तस्यै लक्ष्म्यै नमो नमः ।
    त्रिगुणायै निर्गुणायै हरिण्यै ते नमो नमः ॥ १५ ॥
    यन्त्रतन्त्रात्मिकायै ते जगन्मात्रे नमो नमः ।
    वाग्विभूत्यै गुरुतन्व्यै महालक्ष्म्यै नमो नमः ॥ १६ ॥
    कम्भरायै सर्वविद्याभरायै ते नमो नमः ।
    जयाललितापाञ्चाली रमातन्वै नमो नमः ॥ १७ ॥
    पद्मावतीरमाहंसी सुगुणाऽऽज्ञाश्रियै नमः ।
    नमः स्तुता प्रसनैवञ्छन्दयामास सव्दरैः ॥ १८ ॥
    ॥ फल श्रुति श्री लक्ष्मी उवाच ॥
    स्तावका मे भविश्यन्ति श्रीयशोधर्मसम्भृताः ।
    विद्याविनयसम्पन्ना निरोगा दीर्घजीविनः ॥ १ ॥
    पुत्रमित्रकलत्राढ्या भविष्यन्ति सुसम्पदः ।
    पठनाच्छ्रवणादस्य शत्रुभीतिर्विनश्यति ॥ २ ॥
    राजभीतिः कदनानि विनश्यन्ति न संशयः ।
    भुक्तिं मुक्तिं भाग्यमृद्धिमुत्तमां च लभेन्नरः ॥ ३ ॥

    ॥ श्रीलक्ष्मीनारायणसंहितायां देवसङ्घकृता श्रीमहालक्ष्मीललितास्तोत्रम् ॥
    ❗जय महादेव❗
    ⭕प्रश्न नहीं स्वाध्याय करें‼️

    सिद्धिलक्ष्मीस्तोत्रम् ॥
    ================
    श्री गणेशाय नमः ।
    ——————–
    ॐ अस्य श्रीसिद्धिलक्ष्मीस्तोत्रस्य हिरण्यगर्भ ऋषिः, अनुष्टुप् छन्दः, सिद्धिलक्ष्मीर्देवता, मम समस्त दुःखक्लेशपीडादारिद्र्यविनाशार्थं सर्वलक्ष्मीप्रसन्नकरणार्थं महाकालीमहालक्ष्मीमहासरस्वतीदेवताप्रीत्यर्थं च सिद्धिलक्ष्मीस्तोत्रजपे विनियोगः ।
    ॐ सिद्धिलक्ष्मी अङ्गुष्ठाभ्यां नमः ।
    ॐ ह्रीं विष्णुहृदये तर्जनीभ्यां नमः ।
    ॐ क्लीं अमृतानन्दे मध्यमाभ्यां नमः ।
    ॐ श्रीं दैत्यमालिनी अनामिकाभ्यां नमः ।
    ॐ तं तेजःप्रकाशिनी कनिष्ठिकाभ्यां नमः ।
    ॐ ह्रीं क्लीं श्रीं ब्राह्मी वैष्णवी माहेश्वरी करतलकरपृष्ठाभ्यां नमः । एवं हृदयादिन्यासः ।
    ॐ सिद्धिलक्ष्मी हृदयाय नमः ।
    ॐ ह्रीं वैष्णवी शिरसे स्वाहा ।
    ॐ क्लीं अमृतानन्दे शिखायै वौषट् ।
    ॐ श्रीं दैत्यमालिनी कवचाय हुम् ।
    ॐ तं तेजःप्रकाशिनी नेत्रद्वयाय वौषट् ।
    ॐ ह्रीं क्लीं श्रीं ब्राह्मीं वैष्णवीं फट् ॥ अथ ध्यानम् ॥
    ब्राह्मीं च वैष्णवीं भद्रां षड्भुजां च चतुर्मुखाम् ।
    त्रिनेत्रां च त्रिशूलां च पद्मचक्रगदाधराम् ॥ १॥
    पीताम्बरधरां देवीं नानालङ्कारभूषिताम् ।
    तेजःपुञ्जधरां श्रेष्ठां ध्यायेद्‍बालकुमारिकाम् ॥ २॥
    ॐकारलक्ष्मीरूपेण विष्णोर्हृदयमव्ययम् ।
    विष्णुमानन्दमध्यस्थं ह्रीङ्कारबीजरूपिणी ॥ ३॥
    ॐ क्लीं अमृतानन्दभद्रे सद्य आनन्ददायिनी ।
    ॐ श्रीं दैत्यभक्षरदां शक्‍तिमालिनी शत्रुमर्दिनी ॥ ४॥
    तेजःप्रकाशिनी देवी वरदा शुभकारिणी ।
    ब्राह्मी च वैष्णवी भद्रा कालिका रक्‍तशाम्भवी ॥ ५॥
    आकारब्रह्मरूपेण ॐकारं विष्णुमव्ययम् ।
    सिद्धिलक्ष्मि परालक्ष्मि लक्ष्यलक्ष्मि नमोऽस्तुते ॥ ६॥
    सूर्यकोटिप्रतीकाशं चन्द्रकोटिसमप्रभम् ।
    तन्मध्ये निकरे सूक्ष्मं ब्रह्मरूपव्यवस्थितम् ॥ ७॥
    ॐकारपरमानन्दं क्रियते सुखसम्पदा ।
    सर्वमङ्गलमाङ्गल्ये शिवे सर्वार्थसाधिके ॥ ८॥
    प्रथमे त्र्यम्बका गौरी द्वितीये वैष्णवी तथा ।
    तृतीये कमला प्रोक्‍ता चतुर्थे सुरसुन्दरी ॥ ९॥
    पञ्चमे विष्णुपत्नी च षष्ठे च वैएष्णवी तथा ।
    सप्तमे च वरारोहा अष्टमे वरदायिनी ॥ १०॥
    नवमे खड्गत्रिशूला दशमे देवदेवता ।
    एकादशे सिद्धिलक्ष्मीर्द्वादशे ललितात्मिका ॥ ११॥
    एतत्स्तोत्रं पठन्तस्त्वां स्तुवन्ति भुवि मानवाः ।
    सर्वोपद्रवमुक्‍तास्ते नात्र कार्या विचारणा ॥ १२॥
    एकमासं द्विमासं वा त्रिमासं च चतुर्थकम् ।
    पञ्चमासं च षण्मासं त्रिकालं यः पठेन्नरः ॥ १३॥
    ब्राह्मणाः क्लेशतो दुःखदरिद्रा भयपीडिअताः ।
    जन्मान्तरसहस्त्रेषु मुच्यन्ते सर्वक्लेशतः ॥ १४॥
    अलक्ष्मीर्लभते लक्ष्मीमपुत्रः पुत्रमुत्तमम् ।
    धन्यं यशस्यमायुष्यं वह्निचौरभयेषु च ॥ १५॥
    शाकिनीभूतवेतालसर्वव्याधिनिपातके ।
    राजद्वारे महाघोरे सङ्ग्रामे रिपुसङ्कटे ॥ १६॥
    सभास्थाने श्मशाने च कारागेहारिबन्धने ।
    अशेषभयसम्प्राप्तौ सिद्धिलक्ष्मीं जपेन्नरः ॥ १७॥
    ईश्वरेण कृतं स्तोत्रं प्राणिनां हितकारणम! ।
    स्तुवन्ति ब्राह्मणा नित्यं दारिद्र्यं न च वर्धते ॥ १८॥
    या श्रीः पद्मवने कदम्बशिखरे राजगृहे कुञ्जरे श्वेते चाश्वयुते वृषे च युगले यज्ञे च यूपस्थिते ।
    शङ्खे देवकुले नरेन्द्रभवनी गङ्गातटे गोकुले सा श्रीस्तिष्ठतु सर्वदा मम गृहे भूयात्सदा निश्चला ॥ १९॥

    ॥ इति श्रीब्रह्माण्डपुराणे ईश्वरविष्णुसंवादे दारिद्र्यनाशनं सिद्धिलक्ष्मीस्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
    ❗जय महादेव❗
    ⭕प्रश्न नहीं स्वाध्याय करें‼️

    श्रीलक्ष्मीनारायणकवचम् ॥

    श्रीगणेशाय नमः ।
    श्रीभैरव उवाच ।
    अधुना देवि वक्ष्यामि लक्ष्मीनारायणस्य ते ।
    कवचं मन्त्रगर्भं च वज्रपञ्जरकाख्यया ॥ १॥

    श्रीवज्रपञ्जरं नाम कवचं परमाद्भुतम् ।
    रहस्यं सर्वदेवानां साधकानां विशेषतः ॥ २॥

    यं धृत्वा भगवान् देवः प्रसीदति परः पुमान् ।
    यस्य धारणमात्रेण ब्रह्मा लोकपितामहः ॥ ३॥

    ईश्वरोऽहं शिवो भीमो वासवोऽपि दिवस्पतिः ।
    सूर्यस्तेजोनिधिर्देवि चन्द्रर्मास्तारकेश्वरः ॥ ४॥

    वायुश्च बलवांल्लोके वरुणो यादसाम्पतिः ।
    कुबेरोऽपि धनाध्यक्षो धर्मराजो यमः स्मृतः ॥ ५॥

    यं धृत्वा सहसा विष्णुः संहरिष्यति दानवान् ।
    जघान रावणादींश्च किं वक्ष्येऽहमतः परम् ॥ ६॥

    कवचस्यास्य सुभगे कथितोऽयं मुनिः शिवः ।
    त्रिष्टुप् छन्दो देवता च लक्ष्मीनारायणो मतः ॥ ७॥

    रमा बीजं परा शक्तिस्तारं कीलकमीश्वरि ।
    भोगापवर्गसिद्ध्यर्थं विनियोग इति स्मृतः ॥ ८॥

    ॐ अस्य श्रीलक्ष्मीनारायणकवचस्य शिवः ऋषिः ,
    त्रिष्टुप् छन्दः , श्रीलक्ष्मीनारायण देवता ,
    श्रीं बीजं , ह्रीं शक्तिः , ॐ कीलकं ,
    भोगापवर्गसिद्ध्यर्थे पाठे विनियोगः ।
    अथ ध्यानम् ।
    पूर्णेन्दुवदनं पीतवसनं कमलासनम् ।
    लक्ष्म्या श्रितं चतुर्बाहुं लक्ष्मीनारायणं भजे ॥ ९॥

    अथ कवचम् ।
    ॐ वासुदेवोऽवतु मे मस्तकं सशिरोरुहम् ।
    ह्रीं ललाटं सदा पातु लक्ष्मीविष्णुः समन्ततः ॥ १०॥

    ह्सौः नेत्रेऽवताल्लक्ष्मीगोविन्दो जगतां पतिः ।
    ह्रीं नासां सर्वदा पातु लक्ष्मीदामोदरः प्रभुः ॥ ११॥

    श्रीं मुखं सततं पातु देवो लक्ष्मीत्रिविक्रमः ।
    लक्ष्मी कण्ठं सदा पातु देवो लक्ष्मीजनार्दनः ॥ १२॥

    नारायणाय बाहू मे पातु लक्ष्मीगदाग्रजः ।
    नमः पार्श्वौ सदा पातु लक्ष्मीनन्दैकनन्दनः ॥ १३॥

    अं आं इं ईं पातु वक्षो ॐ लक्ष्मीत्रिपुरेश्वरः ।
    उं ऊं ऋं ॠं पातु कुक्षिं ह्रीं लक्ष्मीगरुडध्वजः ॥ १४॥

    लृं लॄं एं ऐं पातु पृष्ठं ह्सौः लक्ष्मीनृसिंहकः ।
    ओं औं अं अः पातु नाभिं ह्रीं लक्ष्मीविष्टरश्रवः ॥ १५॥

    कं खं गं घं गुदं पातु श्रीं लक्ष्मीकैटभान्तकः ।
    चं छं जं झं पातु शिश्र्नं लक्ष्मी लक्ष्मीश्वरः प्रभुः ॥ १६॥

    टं ठं डं ढं कटिं पातु नारायणाय नायकः ।
    तं थं दं धं पातु चोरू नमो लक्ष्मीजगत्पतिः ॥ १७॥

    पं फं बं भं पातु जानू ॐ ह्रीं लक्ष्मीचतुर्भुजः ।
    यं रं लं वं पातु जङ्घे ह्सौः लक्ष्मीगदाधरः ॥ १८॥

    शं षं सं हं पातु गुल्फौ ह्रीं श्रीं लक्ष्मीरथाङ्गभृत् ।
    ळं क्षः पादौ सदा पातु मूलं लक्ष्मीसहस्रपात् ॥ १९॥

    ङं ञं णं नं मं मे पातु लक्ष्मीशः सकलं वपुः ।
    इन्द्रो मां पूर्वतः पातु वह्निर्वह्नौ सदावतु ॥ २०॥

    यमो मां दक्षिणे पातु नैरृत्यां निरृतिश्च माम् ।
    वरुणः पश्चिमेऽव्यान्मां वायव्येऽवतु मां मरुत् ॥ २१॥

    उत्तरे धनदः पायादैशान्यामीश्वरोऽवतु ।
    वज्रशक्तिदण्डखड्ग पाशयष्टिध्वजाङ्किताः ॥ २२॥

    सशूलाः सर्वदा पान्तु दिगीशाः परमार्थदाः ।
    अनन्तः पात्वधो नित्यमूर्ध्वे ब्रह्मावताच्च माम् ॥ २३॥

    दशदिक्षु सदा पातु लक्ष्मीनारायणः प्रभुः ।
    प्रभाते पातु मां विष्णुर्मध्याह्ने वासुदेवकः ॥ २४॥

    दामोदरोऽवतात् सायं निशादौ नरसिंहकः ।
    सङ्कर्षणोऽर्धरात्रेऽव्यात् प्रभातेऽव्यात् त्रिविक्रमः ॥ २५॥

    अनिरुद्धः सर्वकालं विश्वक्सेनश्च सर्वतः ।
    रणे राजकुले द्युते विवादे शत्रुसङ्कटे
    ॐ ह्रीं ह्सौः ह्रीं श्रीं मूलं लक्ष्मीनारायणोऽवतु ॥ २६॥

    ॐॐॐरणराजचौररिपुतः पायाच्च मां केशवः
    ह्रींह्रींह्रींहह्हाह्सौः ह्सह्सौः वह्नेर्वतान्माधवः ।
    ह्रींह्रींह्रीञ्जलपर्वताग्निभयतः पायादनन्तो विभुः
    श्रींश्रींश्रींशशशाललं प्रतिदिनं लक्ष्मीधवः पातु माम् ॥ २७॥

    इतीदं कवचं दिव्यं वज्रपञ्जरकाभिधम् ।
    लक्ष्मीनारायणस्येष्टं चतुर्वर्गफलप्रदम् ॥ २८॥

    सर्वसौभाग्यनिलयं सर्वसारस्वतप्रदम् ।
    लक्ष्मीसंवननं तत्वं परमार्थरसायनम् ॥ २९॥

    मन्त्रगर्भं जगत्सारं रहस्यं त्रिदिवौकसाम् ।
    दशवारं पठेद्रात्रौ रतान्ते वैष्णवोत्तमः ॥ ३०॥

    स्वप्ने वरप्रदं पश्येल्लक्ष्मीनारायणं सुधीः ।
    त्रिसन्ध्यं यः पठेन्नित्यं कवचं मन्मुखोदितम् ॥ ३१॥

    स याति परमं धाम वैष्णवं वैष्णवेश्वरः ।
    महाचीनपदस्थोऽपि यः पठेदात्मचिन्तकः ॥ ३२॥

    आनन्दपूरितस्तूर्णं लभेद् मोक्षं स साधकः ।
    गन्धाष्टकेन विलिखेद्रवौ भूर्जे जपन्मनुम् ॥ ३३॥

    पीतसूत्रेण संवेष्ट्य सौवर्णेनाथ वेष्टयेत् ।
    धारयेद्गुटिकां मूर्ध्नि लक्ष्मीनारायणं स्मरन् ॥ ३४॥

    रणे रिपुन् विजित्याशु कल्याणी गृहमाविशेत् ।
    वन्ध्या वा काकवन्ध्या वा मृतवत्सा च याङ्गना ॥ ३५॥

    सा बध्नीयान् कण्ठदेशे लभेत् पुत्रांश्चिरायुषः ।
    गुरुपदेशतो धृत्वा गुरुं ध्यात्वा मनुं जपन् ॥ ३६॥

    वर्णलक्षपुरश्चर्या फलमाप्नोति साधकः ।
    बहुनोक्तेन किं देवि कवचस्यास्य पार्वति ॥ ३७॥

    विनानेन न सिद्धिः स्यान्मन्त्रस्यास्य महेश्वरि ।
    सर्वागमरहस्याढ्यं तत्वात् तत्वं परात् परम् ॥ ३८॥

    अभक्ताय न दातव्यं कुचैलाय दुरात्मने ।
    दीक्षिताय कुलीनाय स्वशिष्याय महात्मने ॥ ३९॥

    महाचीनपदस्थाय दातव्यं कवचोत्तमम् ।
    गुह्यं गोप्यं महादेवि लक्ष्मीनारायणप्रियम् ।
    वज्रपञ्जरकं वर्म गोपनीयं स्वयोनिवत् ॥ ४०॥

    ॥ इति श्रीरुद्रयामले तन्त्रे श्रीदेवीरहस्ये लक्ष्मीनारायणकवचं सम्पूर्णम् ॥

    शुभ दीपावली🌷💡🕉️🇮🇳
    ❗जय महादेव❗
    ⭕प्रश्न नहीं, स्वाध्याय करें‼️

  • વકતાપુર ગામના મીની પાવાગઢ-મહાકાળી મંદિરનો 31મો પાટોત્સવ ઉજવાયો

    વકતાપુર ગામના મીની પાવાગઢ-મહાકાળી મંદિરનો 31મો પાટોત્સવ ઉજવાયો

    નીરવ જોશી, હિંમતનગર (M-7838880134)

    હિંમતનગર પાસે આવેલા વકતાપુર ગામના સરહદે મીની પાવાગઢ મહાકાળી મંદિર આવેલું છે, જેનો 31મો પાટોત્સવ ખૂબ જ ધામધૂમથી ગુરુવારે ઉજવવામાં આવ્યો હતો. આ પાટોત્સવમાં 34 કુંડી હવન વડે નવચંડી મહાયજ્ઞ કરવામાં આવ્યો હતો.

    વક્તાપુર ગામના તેમજ હિંમતનગર થી અનેક ભક્તો પધાર્યા હતા. આ કાર્યક્રમમાં મીની પાવાગઢ મંદિરના નવા નિમાયેલા પ્રમુખ વીડી પટેલ તેમજ પ્રવીણભાઈ ઝાલા અને અન્ય ટ્રસ્ટીગણ પણ હાજર રહ્યા હતા અને સમગ્ર દિવસ દરમિયાન મહાકાળી માને સમર્પણ ભાવથી ભક્તિ અને શ્રદ્ધાપૂર્વક નવચંડી હવન કરી અને મહાપ્રસાદ નું આયોજન કર્યું હતું.

    આ કાર્યક્રમના અંતમાં સ્થાનિક ધારાસભ્ય એટલે કે હિંમતનગરના ધારાસભ્ય વીડી ઝાલા પણ પધાર્યા હતા અને મહાકાળી માના આશીર્વાદ લઇ અને સૌ કોઈને ધન્યવાદ આપ્યા હતા. નવચંડીના અંતમાં આશરે 1500 જેટલા ભક્તોએ પ્રસાદનો લાભ લીધો હતો.

    જય મહાકાળી

  • શસ્ત્ર કરતા શાસ્ત્રમાં લખાયેલી વિગતોનું અનુસરણ જ માનવ જીવનને બચાવી શકશે- અજય ઉમટ

    શસ્ત્ર કરતા શાસ્ત્રમાં લખાયેલી વિગતોનું અનુસરણ જ માનવ જીવનને બચાવી શકશે- અજય ઉમટ

    नीरव जोशी , हिम्मतनगर (M-7838880134 & 9106814540)

    • ૨૧મી સદીમાં જો માનવી શસ્ત્રને સમજપૂર્વક નહી સમજે તો પૃથ્વીનું અસ્તિત્વ જોખમાશે
    • વિદેશની વિવિધ કંપનીઓ તેમના વૈજ્ઞાનિકો પાસે શોધ કરાવીને પ્રજાને તેના યદી બનાવી રહી છે.
    • રોબોટ કરતા પણ વધુ ખતરનાક સાબિત થતી શોધ માનવી અને પૃથ્વીનો વિનાશ કરી શકે છે.
    • શસ્ત્ર કરતા શાસ્ત્રમાં લખાયેલી વિગતોનું અનુસરણ જ માનવ જીવનને બચાવી શકશે.
    • હિંમતનગરમાં વિવેચક અને પીઢ પત્રકારનું મનનીય પ્રવચન યોજાયું

    હિંમતનગર : નીરવ જોશી , સાબરકાંઠા 

    ગુજરાતી પત્રકારત્વ ક્ષેત્રે સીમા સ્તંભ ગ્રુપ કહી શકાય તેવા ભાસ્કર ગ્રુપ થી વધારે જાણીતા થયેલ ને છેલ્લા દસ વર્ષથી નવગુજરાત સમય અને અમદાવાદ મિરરના એડિટર ,પત્રકારત્વ જગતના પ્રેરણામૂર્તિ – અજય ઉમટ ગત શનિવારે શસ્ત્ર સાથે શાસ્ત્રનું પૂજન અને તેની વિશદ સમજૂતી આપવા માટે સાબરકાંઠાના વડા મથક હિંમતનગર ખાતે નલિકા ગાંધી ટાઉનહોલ ખાતે પધાર્યા હતા. ઉલ્લેખનીય છે કે એ ભૂતપૂર્વ ધારાસભ્ય રાજુ ચાવડાના માર્ગદર્શન અને સ્પોન્સર્સથી હેઠળ યોજાયેલા કાર્યક્રમમાંથી વાતાવરણ ઘણું ઊર્જા સભર અને સક્રિય લાગી રહ્યું હતું ! Himatnagar Former MLA- રાજુ ચાવડા હિંમતનગરમાં ક્ષત્રિય સમાજનો ઘણું મોટું નામ ધરાવતા હોવાથી શ્રોતાઓએ પણ મોટી સંખ્યામાં હાજરી આપી હતી! 

    ત્યારે પ્રસ્તુત છે પ્રકાંડ પત્રકારત્વ ક્ષેત્રના પંડિત એવા અજય ઉમટની વાણીનો જ્ઞાન સારાંશ.

    ૨૧મી સદીમાં વિશ્વના અનેક લોકોને સોશ્યિલ મીડીયાના માધ્યમ થકી ગુગલ, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટયુબ વગર ચાલતુ નથી ત્યારે અમેરીકાના ભેજાબાજ વૈજ્ઞાનિકોએ માનવીનું મગજ તેની બુધ્ધિથી નહી પણ તેમણે તૈયાર કરેલ ચિપ્સની મરજીથી ચલાવવું પડશે. વિશ્વમાં અત્યારે અનેક દેશો શાસ્ત્રને મુકીને શસ્ત્ર પાછળ દોટ મુકી પોતાનું અસ્તિત્વ જાળવી રાખવા માનવ સંહાર કરી રહ્યા છે. ત્યારે તે વિષય પર શનિવારે હિંમતનગરના ટાઉન હોલમાં નવગુજરાત સમય અને અમદાવાદ મિરરના ગૃપ એડિટર, વિવેચક તથા જાણીતા પત્રકાર અજય ઉમટનું મનનીય પ્રવચન યોજાયુ હતુ. જેમાં તેમણે સતત શસ્ત્ર અને શાસ્ત્ર વિષય પર ઉપસ્થિત લોકોને વિસ્તૃત સમજ આપી હતી. આ પ્રસંગે હિંમતનગરના પૂર્વ ધારાસભ્ય તથા વકતાપુર વસોરાના સંત ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

    ટાઉન હોલ ખાતે યોજાયેલ આ કાર્યક્રમમાં પીઢ પત્રકાર અજય ઉમટે પોતાના અભ્યાસ અને વાંચનને આધારે જે વિગતો રજૂ કરી હતી તે સાંભળીને પ્રબુધ નાગરિકો પણ વિચારતા થઇ ગયા હતા. તેમના જણાવ્યા મુજબ અમેરીકા વૈજ્ઞાનિકોએ કરેલી શોધો મુજબ જો માનવી સત્વરે જાગશે નહી તો તેઓ પોતાના મગજથી નહી પણ કમ્પ્યુટર, મોબાઇલ સહિતના અન્ય માધ્યમો થકી ઉપયોગ કરી રહેલા કમ્પ્યુટરની ચિપ્સની મરજી મુજબ ચાલવું પડશે. તે પાછળ તેમણે કહ્યુ હતુ કે જયારે કોઇપણ મોબાઇલ ધારક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટુબ અથવા તો અન્ય સોશ્યિલ મીડીયાના માધ્યમ થકી જયારે ઉપયોગ કરશે ત્યારે તે માનવીના મગજને બદલી નાખશે.

    એટલુ જ નહી પણ મોબાઇલ ધારક સહિત અન્ય ડેટાના ઉપયોગકર્તાની માહિતી મેળવી લીધા બાદ જાણે અજાણે આ માહિતી વિશ્વના અન્ય લોકો સુધી પહોંચી જશે. ખાસ કરીને અમેરીકા પોતાની મહાસત્તાનું અસ્તિત્વ જાળવી રાખવા માટે વૈજ્ઞાનિકોને મબલખ નાણા આપીને નવી શોધ કરીને તેનો ઉપયોગ માનવીના ઉત્કર્ષ માટે નહી પણ વિનાશ માટે આગામી સમયમાં કરી શકે છે. જોકે ઉપયોગકર્તાઓ આ બધાથી બચવા માટે શસ્ત્રને બદલે શાસ્ત્ર અંગે જાણકારી મેળવશે તો તેમાંથી બચી જવાશે. પરંતુ અત્યારે ૨૧મી સદીમાં જીવતા વિશ્વના મોટા ભાગના લોકોને મોબાઇલ, કમ્પ્યુટર, ઇન્સ્ટાગ્રામ, ગુગલ, ટ્વીટર વગર ચાલતુ નથી. ત્યારે જો પૃથ્વીને તથા માનવ જીવનનું અસ્તિત્વ જાળવી રાખવું હશે તો શાસ્ત્રની જાણકારી વગર શકય નથી.

    કાર્યક્રમની શરૂઆતમાં હિંમતનગરના પૂર્વ ધારાસભ્ય રાજુભાઇ ચાવડા તથા ઉપસ્થિત લોકોની હાજરીમાં શસ્ત્ર પૂજન કરાયું હતુ. ત્યારબાદ વર્ષોથી તેઓ બીજાને મદદરૂપ થવાની ભાવનાવાળા હોવાને કારણે ટાઉન હોલ ખાતે યોજાયેલ કાર્યક્રમમાં પ્રતિકરૂપે ગંગાસ્વરૂપ મહિલાઓનું સન્માન કરીને વિજયાદશમીની ઉજવણીની પ્રતિકરૂપે મોમેન્ટો અપાઇ હતી. આ ઉપરાંત આર્શીવચન પાઠવવા આવેલા સંત લાલજી મહારાજે પોતાના પ્રવચનમાં કહ્યુ હતુ કે તમારૂ ઘર પંચાયતમાં, પંચાયત તાલુકામાં, તાલુકો જિલ્લામાં, જિલ્લો રાજયમાં, રાજય દેશમાં જયારે દેશ વિશ્વના નકશામાં અનેક દેશો અંકિત થયેલા છે અને પૃથ્વીનો ગોળો પણ પાણીમાં છે. ત્યારે બધુ જોતા એમ લાગે છે કે પાણીનો આ ઘડો તમારા ઘરના રસોડામાં છે. જેથી સમજવુ જોઇએ કે દરેક પરિવારે શસ્ત્રને બદલે શાસ્ત્રનું મહત્વ સમજવું જોઇએ.

    આ પ્રસંગે સાબરડેરીના પૂર્વ ચેરમેન જેઠાભાઇ પટેલ, જાણીતા એડવોકેટ રશ્મિભાઇ પંડયા, પૂર્વ કોષાધ્યાક્ષ સી.સી. શેઠ, સાબરકાંઠા બાર એસોસીએશના પ્રમુખ રાજુભાઇ શર્મા, મહામંત્રી વિજયભાઇ પંડયા, પૂર્વ જિલ્લા પ્રમુખ જે.ડી. પટેલ, જયેશભાઇ પટેલ, કોંગ્રેસના અગ્રણી કમલેશભાઇ પટેલ, પ્રદેશ ઉપાધ્યક્ષ કૌશલ્યા કુંવરબા, જિલ્લા સરકારી વકીલ હિરેનભાઇ ત્રિવેદી, ગોપાલસિંહ રાઠોડ, પાલિકા પ્રમુખ વિમલ ઉપાધ્યાય સહિત અગ્રણીઓ મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

  • કાગડો : કહેવતોમાં અને કાગવાસમાં જ રહ્યોં છે કે શું? 

    કાગડો : કહેવતોમાં અને કાગવાસમાં જ રહ્યોં છે કે શું? 

    લેખક : ડૉ. રમણિક યાદવ 

    સંકલન નિરવ જોશી , હિંમતનગર

    છેલ્લા 15 દિવસથી શ્રાદ્ધ પક્ષ ચાલી રહ્યો છે ત્યારે જ્યારે પૂર્વજોની યાદ કરીને કાગવાસ નાખવામાં આવે છે ત્યારે કાગડાઓને પણ રાહ જોવામાં આવે છે પરંતુ હાય રે કિસ્મત !!! અત્યારે કાગડાઓ દેખવામાં જ નથી આવતા! કાગડાઓ વિશેની એક રસપ્રદ લેખ મારા ધ્યાનમાં આજે આવ્યો છે તો હું બધા વેબસાઈટના વાચકો સામે રજૂ કરું છું. સાથે કાગડો નામનું પક્ષી કેમ ઘટી ગયા છે ???તો કાગડાઓ કેમ દેખાતા નથી? – એના વિશે આપણે બધા જાગૃત ચિંતન કરવું જ રહે. મોટા શહેરોની વાત જવા દો નાના ગામડાઓ અને નાના શહેરોમાં પણ અત્યારે કાગડા દેખાતા નથી જે ખરેખર ખૂબ આઘાતજનક છે!


    કાગડાઓની ની સંખ્યા વધારવા શું કરવું જોઈએ એના અંગે આપણું કોઈ સૂચન હોય તો આપ જરૂરથી અમને ઇમેલ (joshinirav1607@gmail.com ) કે whatsapp – 9662412621 કરીને જણાવજો


    કાગડો : કહેવતોમાં અને કાગવાસમાં જ રહ્યોં છે કે શું?


    આવ રે કાગડા કઢી પીવા
    મારામાં કાંકરી ખૂંચે છે
    ચણ ચણ બગલી ચણાની દાળ
    હું પપૈયો તું મગની દાળ
    શેરીએ શેરીએ ઝાંખ દીવા
    આવ રે કાગડા કઢી પીવા
    મારામાં કાંકરી ખૂંચે છે.

    ગણ ગણ ગાંઠિયા તેલ તેલ પળી
    ઊઠ રે લાલિયા ઝૂંપડી બળી
    બળતી હોય તો બળવા દે
    ઠરતી હોય તો ઠરવા દે
    આવ રે કાગડા કઢી પીવા
    મારામાં કાંકરી ખૂંચે છે.

    મારા વતન ધ્રાંગધ્રામાં અમારું રહેણાંક પટેલ વાસ નામે એક મોટામાં ડેલામાં હતું જ્યાં મારો જન્મ થયો હતો અને મારુ બચપણ અને યુવાની ( ૧૯૬૬ થી ૧૯૮૯ ) ત્યાં વીતી હતી. લગભગ બે-ત્રણ એકરમાં ફેલાયેલા આ ડેલામાં વચ્ચે એક ૫૦ × ૫૦ ફૂટનો મોટો ઓટલો હતો. રોજ સાંજે ડેલાના છોકરા – છોકરી લેસન પૂરું થાય ત્યારે રમવા ભેગા થતા અને જુદી જુદી રમતોમાં એક રમત ” કાગડો ” નામની રમતાં હતા. એક નાનું કુંડાળું વાળી બધા બેસતા. જે કાગડો થયો હોય તે ઉલટી દિશાએ મો રાખી ઉભો રહે અને અમે એક પથરાની કાંકરી કોઈને આપીએ. જેની પાસે હોય તે અને બીજા પણ એક ઘૂંટણ ઉભો રાખી તેના પર બે હાથ રાખી અને ઘૂંટણ ફેરવતા જાય અને ઉપરનું જોડકણું બધા એક સાથે ગાતા જાય એટલે કાગડો આવે અને કુંડાળા ફરતા ફરીને શોધે કે કાંકરી કોની પાસે છે! જો તે સાચો પડે તો પેલાએ ઉઠી જવાનું અને કાગડો બેસી જાય. અહીં મહત્વ કાગડા જેવી બુદ્ધિનું અને નજરનું કે રમનારાઓની વર્તણુક જાણી લેવાનું મહત્વનું હતું. કોઈને કોઈ ભૂલ કરી બેસે અને કાગડાને ખબર પડી જાય કે કાંકરી કોની પાસે છે! કાગડામાં રહેલા આ ગુણને ખીલવવાનો તે પ્રયાસ હશે કદાચ. આ રમત કોણે શોધી હશે કે આવું ભળતું જોડકણું કોણે બનાવ્યું હશે તે એક પ્રશ્ન છે! આજે બાળકોમાં આ રમત વિશે કોઈ ખ્યાલ જ ન હોય તેવું બની શકે છે.


    હમણાં શ્રાવણ માસ પૂરો થશે અને ભાદરવો માસ શરૂ થશે. હવે કાગડાને યાદ કરી કોઈ કાગડાની એક બે તસ્વીરો કે કોઈ વળી વ્યંગય ચિત્રો મુકશે.

     

    મિત્રો શ્રાદ્ધપક્ષના અનુસંધાને આવું કરશે એટલે આ રમત અને વિગતો યાદ કરવાનો વારો આવશે. ચકલી, કબૂતર અને કાગડા એ શહેરી વિસ્તારના ખાસ તો ઘરોની આસપાસના પંખીઓ હતા. અમારા ડેલાની બહાર વીજળીના થાંભલે હારબંધ બેઠેલા કાગડામાંથી જો કોઈને કરંટ લાગેને મરી જાય તો અમે બધા છોકરાઓ દોડીને જોવા જતા! આજે અહીં રાજકોટમાં ખરેખર પંખી સ્વરૂપે કાગડા જોવા મળતા નથી. શ્રાદ્ધપક્ષમાં જ્યારે બાપુ મારા દાદાને શ્રાદ્ધ નાંખતા ત્યારે મોટા અવાજે ” કાઆઆગ વાઆઆસ ..” એમ બોલતા ત્યારે ખરેખર નવાઈ લાગતી પણ ખૂબ કાગડાઓ આવી જતા અને ભોગ ખાતા હતા.

    આજે શ્રાદ્ધપક્ષ તો આવે છે પણ તે મુજબ બોલવું કે નાંખવું એવું થતું જોવા મળતું નથી. નળિયાં વાળા ઘર નથી. બોલતા શરમ આવે છે. કાગડા છે નહીં એટલે આવતા નથી. ખાલી થાળી બનાવી બહાર મૂકી દઈએ એટલે શ્રાદ્ધ પૂરું એમ માની લઈએ છીએ.

     

    આમ તો એક પંખી તરીકે કાગડા વિશેની સામાન્ય માહિતી દરેક પાસે હોય જ છે. તેનો રંગ, ખોરાક, કદ, વજન, અવાજ વિગેરે પણ તેનાથી પણ વિશેષ કાગડો લોકજીવનમાં અનેક રીતે મહત્વનું સ્થાન ધરાવે છે કારણ કે તે માનવજીવનની આસપાસ વસવાટ કરતું પંખી છે. અનેક રીતે તે પ્રતીકાત્મક ઓળખ ધરાવે છે. અમારા બાળપણમાં અમે અનેક વાર્તાઓ કે બોધકથાઓમાં કાગડાનું પાત્ર નકારાત્મક રીતે જોયું છે. કાગડો આનંદી હોય કે ચતુર હોય કે પછી ફુલણજી પણ હોય! ક્યાંક લુચ્ચો હોય કે ક્યાંક સ્વાર્થી પણ હોય! ક્યાંક ટીખળી હોય તો ક્યાંક સંદેશવાહક હોય તો ક્યાંક તે શુકનિયાળ પણ હોય તો ક્યાંક તે ભવિષ્યવેતા પણ હોય છે! ક્યાંક તે કુટુંબચાહક કે મહેનતુ કે પર – સેવાનું પ્રતીક પણ છે! ક્યારેક તે મિત્રનું પાત્ર ભજવે તો ક્યારેક સફાઈ સેવકનું તો ક્યારેક પિતૃનું પણ! તે લોકકથામાં છે તો દોહામાં પણ છે તો શાયરી અને ગઝલ-ગીતોમાં પણ હોય છે. વડ અને પીપળાના વૃક્ષો ઉગાડવામાં કાગડાનું બહુમૂલ્ય યોગદાન છે. તેના ટેટા ખાધા પછી જ્યાં તે અઘાર કરે છે ત્યાં વડ કે પીપળાનું વૃક્ષ ઊગી જાય છે. આ વૃક્ષઓનાં સીધા બી વાવવાથી તે ઉગતા નથી.

    લોકજીવનમાં કાગડાને સૌથી વધુ મહત્વનું સ્થાન કહેવતો અને રૂઢિપ્રયોગો મારફતે માનવીય ખાસિયતો કે લાક્ષણિકતાઓ દર્શાવવા માટે કરવામાં આવ્યો છે. ભગવદ્દગોમંડલમાં તેની પંખી તરીકેની ઓળખ પહેલા તો તેનો શબ્દાર્થ ” અદેખા માણસ ” તરીકે કર્યો છે. જે વ્યક્તિ અદેખો કે ઇર્ષ્યાળું હોય, મલિન કે નીચ વિચારો કે ઇરાદાઓ વાળો હોય, બહુ જ બોલકો હોય કે પેટમેલો હોય તેને કાગડા સાથે સરખાવવામાં આવ્યો છે. જો કોઈ ખૂબ ચતુર હોય અથવા કોઈના દાવ-પેચમાં જલ્દીથી આવી જાય તેવો ન હોય તો તેને પણ કાગડો કહ્યો છે!

    કહેવતો અને રૂઢિપ્રયોગોમાં કાગડો કેવી રીતે સંકળાયો છે તે વિગતવાર જોઈએ તો;

     

    (૧) કાગડા ઉડવા – કોઈ સભા કે બેઠકમાં માણસોની પૂરતી હાજરી ન હોવી તેમ (૨) કાગડા કકળાવવા – સત્યાનાશ જવું તેમ શાપ આપવો (૩) કાગડાની કોટે કંકોતરી – કોઈ વાત તરત જાહેર કરી દે તેવું; ગામવાતોડિયું (૪) કાગડાની કોટે દહીંથરુ ( કે રતન કે હીરો ) – અપાત્રને દાન અથવા કોઈ ગરીબ પાસે સારી વસ્તુ હોવી (૫) કાગડાની ગુદા માંથી ગંગાજળ કાઢવું – ઘણું મુશ્કેલ કામ હોવું/કરવું (૬) કાગડાની નજરે જોવું – સતર્ક રહેવું કે ચારેકોર નજર રાખી તપાસ કરતા રહેવું (૭) કાગડાનું બેસવું ને તાડ/ડાળનું પડવું – અચાનક કૈક દૈવયોગે બનવું (૮) કાગડાનું હસવું ને દેડકા/ઉંદરનો પ્રાણ જાય – બીજાને નુકશાન અને પોતાને લાભ થાય તેમ કરવું (૯) કાગડાના મોઢે રામ ન હોય – પાપીના મોઢેથી સારો વેણ ન હોય (૧૦) કાગડાના શાપે ઢોર ન મરે – સ્વાર્થીના શાપથી કંઈ અનિચ્છનીય ન બને.
    વધુમાં; (૧૧) કાગડાને સોળે દહાડે શ્રાદ્ધ – માંગી ખાનારને કાયમ સારું ખાવાનું જ મળે (૧૨) કાગડાના હાથે કંકોતરી – રોતો જાય ને મૂઆના ખબર દેતો જાય (૧૩) કાગડાને કાળો રંગવો પડે? – નીચ માણસ નીચ જ હોય (૧૪) કાગડો કાગડીને ના ધીરે – લુચ્ચો માણસ લુચ્ચાને ઉછીનું ન આપે (૧૫) કાગડો કોયલને હસે – કોઈ પોતાનો દોષ ન જુએ અને બીજા પર હસે (૧૬) કાગડો દહીંથરુ લઈ ગયો – છેતરી જવું અથવા સારી વસ્તુ કોઈ અયોગ્યના હાથમાં હોવી (૧૭) કાશીમાં’ય કાગડા તો કાળા જ હોય – મલિન માણસ કોઈપણ સ્થળે મલિન જ હોય છે (૧૮) છત્રી કાગડો થઈ જવી – બધું વીંખાઈ / ઊલટું થઈ જવું (૧૯) કાગનો વાઘ કરવો – નાની વાતને મોટું સ્વરૂપ આપવું (૨૦) કાગરાશ ભણેલો – વધુ ભણેલા માટેનો વ્યંગ (૨૧) કાગનું પીંછ કરીને ઉડાડી દેવું – કોઈને હલકો ચિતરવો (૨૨) કાળના કાગડા ખાઈ ગયો – લાબું જીવન જીવનાર માટે બોલાતો પ્રયોગ (૨૩) નામ એનો નાશ ને કાગડા પામે વાસ – જન્મ લેનારનું મૃત્યુ છે.
    કાગડો, કાગ, કાક, કાગરાજ, કાગરવા અને કાગલો ના વિવિધ નામે ઓળખાતો આ કાગડો માણસના મૃત્યુ પછીનું પિતૃ સ્થાન પણ શોભાવે છે તેવી પણ એક માન્યતા છે. ખાસ કરીને ભાદરવા માસના વદના પંદર દિવસો અને એક અમાસ એમ ગણી સોળ દિવસોનું શ્રાદ્ધપક્ષ બને છે જેમાં રોજ તિથિ અનુસાર મૃતક વ્યક્તિનું શ્રાદ્ધ કરી કાગડાને ભોજન ભોગ આપવાની એક પ્રથા છે. શ્રાદ્ધ અર્પણ કરતી વખતે જે કાગવાસ શબ્દનું ઉચ્ચારણ કરવામાં આવે છે તે કાગ ( કાગડો ) + વાસ ( રહેઠાણ ) એટલે કાગડા બોલાવવા એમ થાય છે તો બીજો અર્થ કાગ + વાસના ( ઈચ્છા ) એવો પણ કરવામાં આવે છે. આ વિધિ પણ હવે ધીમે ધીમે લુપ્ત થતી જતી હોય એમ લાગે છે. મોટાભાગે શહેરી વિસ્તારોમાં કાગડાઓ જોવા મળતા નથી તેથી તેને માત્ર પ્રતીકાત્મક ગણી ભાવ સમર્પિત કરી લેવાય છે. જો કે કબીરસાહેબે આવી પ્રથાની એક રચનામાં ટીકા કરી છે;

    ” જિંદા બાપ કોઈના પૂજે
    મરે બાદ પૂજવાયા
    મુઠ્ઠી ભર ચાવલ લેકે
    કૌવે કો બાપ બનાયા “

    કાગડાને ભવિષ્યવાણી કરનાર તરીકે પણ જોવામાં આવે છે. પશુપંખીની બોલીઓના અભ્યાસ કરનાર – જાણકાર માટે કાગરાશ શબ્દ પ્રયોજવામાં આવે છે. કાગડાનું ઘર આંગણે બેસવું-બોલવું-ઉડવું અને ફરી બેસવાની ક્રિયાને શુકન તરીકે પણ જોવામાં આવે છે તો મહેમાન આવવાની એંધાણી તરીકે પણ લેવામાં આવે છે. અમે નાના હતા ત્યારે ઘરઆંગણે બોલતા કાગડાને મહેમાન આવશે કે કેમ તેની જાણકારી તરીકે એક જોડકણું ગાઈને આનંદ કરતા હતા;

    ” કાગ તારે સોનાની આંખ કાગ તારે રૂપાની પાંખ
    મારે ઘેર મહેમાન આવે તો ઉડીને આઘેરો બેસ..”

    ભડલી વાક્યોમાં પણ એક એંધાણ તરીકે કાગબોલીને લેવામાં આવી છે. જે મુજબ;

    ” રાતે બોલે કાગડા દી’ના બોલે શિયાળ
    તો ભડલી એમ કહે, નિશ્ચે પડશે કાળ “

    ગીર પંથકના પ્રેમીઓ ” કુંવર અને રાણા ” વિશેના દોહાઓ છે કે જે પ્રેમિકા કુંવરને બાપે બીજે પરણાવી દેતા તે કાગડાને સંદેશ પૂછે છે અને આપે પણ છે; ( જોરાવરસિંહ જાદવના એક લેખનો સંદર્ભ છે )

    ” ક્યાંથી આવ્યો કાગ વનરાવન વીંધ કરે
    કે’ને કેડાક માર, કુંવર કયે આરે ઉતરી?
    ગર લાગી ગુડા ગળ્યા, પેટે વધ્યા પિયા
    કાગા કહેજો કુંવરને, રાણો સાને રિયાં..”

    કોઈ પ્રેમિકા-વિરહિણી પત્ની પણ કાગબોલીથી એમ કહે કે શું મારો પ્રિયતમ-પતિ આવશે?

    ” કગવા દેઉ વધાઈયા, પ્રીતમ મિલવે મુજ;
    કાઢી ક્લેજા આપના, ભોજન દઉંગી તુજ..”

    કાગડા સંબંધિત કેટલાક અન્ય શબ્દો પણ ભગવદ્દગોમંડલ દર્શાવે છે; (૧) કાગા નીંદર – કાગડા જેવી અર્ધી ઊંઘ (૨) કાગા મૂંડો – કાગડા જેવો ઢોંગ રચનાર વ્યક્તિ (૩) કાગવાસી – પશુ પંખીની ભાષા જાણનાર (૪) કાગીયો – કાગડાને ખવરાવવાનો લાડવો (૫) કાગડી/કાગણ – કાગડાની નાર (૬) કાગોલિયા – કાગડાના બચ્ચા (૭) કાગડોળ – બદશીકલ/કદરૂપુ (૮) કાગ ડોળીયું – કાગડા જેવા ડોળા વાળું (૯) કાગા રોળ – ખોટો શોરબકોર (૧૦) કાગવાણી – કાગડાની વાણી (૧૧) કાગ દ્રષ્ટિ – ઝીણી નજર (૧૨) કાગમાળ – કાગડાના માળા જેવું કામચલાઉ કે દમ વગરનું.
    કાગડાના તમામ અવગુણો છતાં કેટલાક ગુણો પણ ક્યાંક નોંધાયા છે. કાગડો જીવનભર એક જ સાથી સાથે રહે છે. કાગડો સફાઈનું કામ કરી એક સેવકની ભૂમિકા પણ બજાવે છે. કવિ કાગ બાપુ લખે છે કે પોતાના બાળકોને તો સૌ ઉછેરે પણ કાગડી એક એવી જાત છે કે જે કોયલના ઇંડાને પણ પોતાના સમજી સેવે છે;

    ” પોત સૌ પોતા તણાં ને પાળે પંખીડા
    બચડા બીજાના ( એ તો ) કો’ક જ સેવે કાગડા..”

    માણસ અને કાગડો? કવિશ્રી રમેશ પારેખની એક રચના કાગડા વિશેની ખૂબ મોટો સંદેશ આપે છે. ( પસંદગીના શે’ર છે )

    સડકની વચ્ચોવચ્ચ સાવ કાગડો મરી ગયો
    ખૂલેખૂલો બન્યો બનાવ કાગડો મરી ગયો

    નજરને એની કાળી કાળી ઠેસ વાગતી રહે
    જમાવી એ રીતે પડાવ કાગડો મરી ગયો

    આ કાગડો મર્યો કે એનું કાગડાપણું મર્યું?
    તું એ સિદ્ધ કરી બતાવ, કાગડો મરી ગયો

    શું કાગડાના વેશમાંથી કાગડો ઉડી ગયો?
    ગમે તે અર્થ ધરાવ, કાગડો મરી ગયો

    સદાય મૃતદેહ ચુથી કોને એમાં શોધતો?
    લઈ બધા રહસ્યભાવ કાગડો મરી ગયો.

    કાગડા અને કાબર વિશેનું એક ગીત છે જેમાં કાગડાના વાયદાઓ વિશે ઉલ્લેખ છે;

    ઠાગા થૈયા કરું છું ચાંચુડી ઘડાવું છું
    જાવ કાબરબાઈ કાલ હું આવું છું!

    છેલ્લે એક શે’ર;

    લાખ રાખો શાણપણના કાંકરા
    કાગડાના નસીબમાં કુંજા નથી!

    મારી એક અછાંદસ રચના;

    કાગડો કાગડો કહી મજાક સહુ કરે
    કાગડો બની બતાવ! તને ખબર તો પડે!

    કાગડો ચૂંથે નરક કહી મજાક સહુ કરે
    કાગડો બની કર સેવા! તને ખબર તો પડે!

    કાળા રંગે, કર્કશ કહી મજાક સહુ કરે
    કાગડો બની બોલ રામ! તને ખબર તો પડે!

    કાગડો ચતુર ડોળો કહી મજાક સહુ કરે
    કાગડો બની હાર બાજી! તને ખબર તો પડે!

    કાગડો કાગડો કહી મજાક સહુ કરે
    કાગડો બની જનમ ને! તને ખબર તો પડે

    © ડૉ. રમણિક યાદવ 

    ■ તા. ૧૪ ઓગસ્ટ ૨૦૨૦ ■

    ■ મારા ગ્રંથ ” વિરાસતનો વૈભવ – લોકજીવનમાંથી વીસરાતાં જતા પ્રતીકો, પ્રસંગો અને પ્રથાઓ ” માંથી.

  • ઓનલાઇન જગતના પેકેજીંગ ઇન્ડસ્ટ્રીઝનું ચોકકાવનારું સત્ય!

    ઓનલાઇન જગતના પેકેજીંગ ઇન્ડસ્ટ્રીઝનું ચોકકાવનારું સત્ય!

    સંયોજક: નિરવ જોશી(M-9106814540)

    સૌજન્ય: વન-વગડો ફેસબુક ગ્રુપ

    અંગ્રેજીમાં એક કહેવત છે કે ” Good things comes in a small box”! અર્થાત્ સારી વસ્તુઓ નાનકડાં બોક્સમાં જ આવે. જેમકે સોનાનો છે, વીંટી કે ચાંદીનો સિક્કો વગેરે વગેરે.. છોટા પેકેજ બડા ધમાકા પણ કંઇક આવા જ અર્થમાં છે.

    પણ ઓનલાઇન શોપિંગ કરનારા લોકો માટે આ કહેવત લાગુ પડતી નથી. વાળ ઓળવાનો કાંસકો ઓર્ડર કરજો, જે એનવેલોપ કે પરબીડિયું જેટલી સાઈઝમાં સમાય જાય છે પણ એમેઝોન તરફથી ઓવરસાઇઝ બોક્સમાં જ આવશે. આજકાલ પશ્ચિમના દેશોમાં લોકો ઓનલાઇન શોપિંગ કંપનીઓનાં પેકેજીંગ પ્રેક્ટીસ પર સવાલ ઉઠાવી રહ્યા છે.

    પેપર આધારિત પેકેજિંગ બનાવવા માટે દર વર્ષે ત્રણ અબજથી વધુ વૃક્ષો કાપવામાં આવે છે પણ ઘરની બહાર આ પેકેજ કચરાનાં ડબ્બામાં ફરીથી રિસાયકલ કરવામાં અબજો રૂપિયા વપરાય છે.યુનાઈટેડ નેશન્સ (FAO) ના ફૂડ એન્ડ એગ્રીકલ્ચર ઓર્ગેનાઈઝેશન અનુસાર છેલ્લાં 10 વર્ષમાં ઓનલાઇન શોપિંગ કરવાની લોકોની ટેવને કારણે પેકેજીંગ કરવાનો ધંધો 65% વધ્યો છે. આ ઇ કોમર્સવાળા ગ્રાહકોની માનસિકતા ઉપર ખાસ સંશોધન કરે છે. જેમ દારૂની ટેવ કોઈને પાડવી હોય તો થોડો થોડો દારૂ શરૂ કરવામાં કોઇ મદદ કરે એટલે કાયમનો બંધાણી થઈ જાય એ જ રીતે ઓનલાઇન શોપિંગ કંપનીઓ નાનકડી વસ્તુને સ્હેજ મોટાં બોક્સમાં પેકિંગ કરીને ગ્રાહકની માનસિકતાની લાભ ઉઠાવે છે.

    નેધરલેન્ડમાં એક કંપની છે જેનું નામ છે એમસ્ટર બ્રાન્ડ માર્કેટિંગ. આ ડચ માર્કેટિંગ રિસર્ચ કંપની દુનિયાભરના ઓનલાઇન શોપિંગ કરનારા લોકો ઉપર, એમની ટેવ કે કુટેવ ઉપર સંશોધન કરે છે. આ કંપનીના સંશોધન પ્રમાણે ગ્રાહક ઓનલાઇન ઓર્ડર કરે એટલે અંદરની વસ્તુ કરતાં પહેલાં પેકેજીંગ બોક્સ જોઈને જ અડધો અંજાય જાય છે અને એનું મગજ બોક્સ ની અંદર રહેલી વસ્તુઓની ઉણપ જોવાનું ચૂકી જાય છે. આ બોક્સની સાઈઝ માટે artificial inteligence અલ્ગોરિધમનો ઉપયોગ કરીને નક્કી કરવામાં આવે છે.

    દરેકનાં ઘરમાં ઓનલાઇન શોપિંગ પછી નીચે ચિત્રમાં બતાવ્યા પ્રમાણે સીન સર્જાતો જ હશે!

    વધુ એક વૈજ્ઞાનિક સંશોધનમાં એવું પણ જાણવા મળ્યું છે કે જેનું પેકેજીંગ નાનું અને એમાં વપરાતા કાગળ કે પ્લાસ્ટિકનું પેકેજીંગ ની જાડાઈ ઓછી હોય એને ગ્રાહકો ઓછી ગુણવત્તાવાળી વસ્તુ માને છે ભલે અંદર સોના જેવી વસ્તુઓ કેમ ન હોય! આ તો ફકત કાર્ડબોર્ડની વાત થઈ પણ એ સિવાય પ્લાસ્ટિક, ફાઈબર, કુશનવાળા હવા ભરેલી નાની પ્લાસ્ટિકની કોથળીઓ, પરપોટા ફોડવાની મજા પડે એવું બ્લિસ્ટર કોથળીઓ કચરામાં ગયા પછી 500 વર્ષ સુધી જમીનમાં વિઘટન પામ્યાં વગર તમારાં ઓનલાઇનના શોપિંગની યાદમાં પૃથ્વીનાં પર્યાવરણમાં જેઠાલાલની બબિતાની જેમ રહે છે.

    આ પશ્ચિમના દેશો એશિયા અને ગરીબ દેશોમાં જ લાકડાં કાપે છે, પોતાનાં દેશમાં વૃક્ષો સુરક્ષિત રાખે છે! ગરમ પ્રદેશ કે ઉષ્ણ કટિબંધનાં દેશોમાંથી લગભગ 76.3 મિલિયન હેક્ટર (189.5 મિલિયન એકર) જંગલો 20 વર્ષોમાં નષ્ટ થઈ ગયા છે. એમેઝોન જેવી એક કંપની એક વર્ષમાં 465 મિલિયન પાઉન્ડ એટલે કે લગભગ 21 કરોડ કિલોગ્રામ પ્લાસ્ટિક પેકેજિંગ કચરો પેદા કરે છે જે પૃથ્વીની ફરતે પાથરો તો 500 વખત પરિક્રમા કરી શકે છે! લાકડાંના ફાઈબરમાંથી લાકડાંનો પલ્પ બનાવવામાં આવે છે એનો આખા વિશ્વનો 54% પલ્પ પેકેજીંગ બોક્સમાં વપરાય છે એની માટે 43 ટકા જંગલો કાપવા પડે છે!

    પશ્ચિમનાં દેશો આ મુસીબત જાણે છે એટલે હવે નવો વિચાર લઈને આવ્યા છે! આને Naked packaging કહે છે. કાર્ડબોર્ડ વગર આરપાર દેખાય એવું પેકેજીંગ!

    પણ એમાંય પેકેજીંગ મટીરીયલ વપરાય?.. ના!!

    પ્રોડક્ટ એવી બનાવવાની કે પ્રોડક્ટ પોતે જ પોતાને મોર કળા સમાવી લે એ રીતે જ વપરાયા પછી સંકોચાઈને બંધ થઈ જાય! આ બહુ પ્રાથમિક અને નવો કોન્સેપ્ટ છે. પેકેજીંગ કરવાની જરૂર પડશે તો પણ બહુ ઓછું પેકેજીંગ મટીરીયલ જોઈએ એવો કીમિયો શોધાશે.

    અત્યારે બ્યુટી પ્રોડક્ટ અને અમુક ફૂડ આઇટમો Naked packaging માં મળે છે. આજકાલ પશ્ચિમમાં નવી એન્ટ્રી પામેલો નેકેડ આઈસ્ક્રીમની તસવીર મૂકું છું. આમાં રાસબરી અગરનું કોટિંગ બહાર કરેલું હોય છે અને અંદર વેનીલા આઈસ્ક્રીમ હોય છે. બહારનું કોટીંગ પણ આઈસ્ક્રીમ સાથે. ખાવાનું! કંઈ ફેંકવાનું જ નહીં!

    આપણે, ઓનલાઇન શોપિંગ કરીએ એમાંય મેઇડ ઈન ચાઈનાનો માલ લેવાનો, અમેરિકન કંપની એમેઝોન માલ મોકલાવે અને કચરો ભારતમાં નાખીને આપણા દેશના પર્યાવરણની મેથી મારવાની!

    ભારતમાં 70% ઓનલાઇન શોપિંગમાં ફકત ઈલેક્ટ્રોનિક , બ્યુટી પ્રોડક્ટ અને કપડાંનું જ શોપિંગ થાય છે જેમાં 20 થી 38 વર્ષનાં યુવાનો સૌથી વધુ ઓનલાઇન શોપિંગ કરે છે.

    ભારત સરકારે e shopping માટે વિદેશી કંપનીઓને આમંત્રણ આપ્યું છે. તમારાં ખિસ્સામાંથી અમેરિકાની કંપનીઓ 27 બિલિયન ડોલર લઈ જાય છે! એમેઝોને 15 બિલિયન ડોલરનું 7 વર્ષ માટે વધુ રોકાણ જાહેર કર્યું છે.

    એની કરતાં ભાઈ થેલી લઈને સ્થાનિક વેપારીની દૂકાનમાં જઈને ખરીદી કરો તો તમારાં ભાઈઓનું ગુજરાન પણ ચાલે અને દેશની ઈકોનોમીને પણ મદદ થાય! તમારો વેપારી ભૂખ્યો મરે અને અમેરિકાવાળો પ્રાઇવેટ જેટમાં ફરે એ તમને મંજૂર છે?